Chào các bạn, tôi là Trần Duy Thuận đây. Bạn nhập khẩu một lô son môi hoặc thực phẩm chức năng từ Hàn Quốc. Bạn có đủ Bill, Invoice, Packing List. Nhưng khi làm thủ tục hải quan, cán bộ yêu cầu: “Cho tôi xem COA của lô hàng này để đối chiếu với bản Công bố mỹ phẩm”.
Bạn ngơ ngác đưa ra tờ giấy cam kết chất lượng (C/Q), nhưng Hải quan lắc đầu: “Cái này là C/Q, tôi cần COA (Kết quả kiểm nghiệm thành phần). Không có COA thì không chứng minh được hàng đạt chuẩn, mời anh tái xuất!”.
Để tránh mất tiền oan như tình huống trên, hãy cùng phân biệt rõ COA (Certificate of Analysis) và C/Q (Certificate of Quality).
COA (Certificate of Analysis) là gì? – “Tờ Giấy Xét Nghiệm Máu”
COA là Bảng phân tích thành phần sản phẩm. Hãy hình dung nó giống như tờ “Kết quả xét nghiệm máu” của con người.
- Nó đi sâu vào bản chất hóa học/lý tính bên trong sản phẩm.
- Nó trả lời câu hỏi: “Trong sản phẩm này chứa những chất gì? Hàm lượng bao nhiêu? Có chất độc hại (Chì, Thủy ngân…) vượt ngưỡng cho phép không?”.
Ví dụ thực tế: Với một chai rượu vang:
- Độ cồn (Alcohol): 13.5%
- Độ chua (Acidity): 0.5%
- Hàm lượng đường (Sugar): 2g/L
- Dư lượng kim loại nặng: Không phát hiện (Not detected).
👉 Bài viết liên quan: Nếu hàng của bạn là hóa chất nguy hiểm, ngoài COA, bạn bắt buộc phải có thêm MSDS (Bảng chỉ dẫn an toàn hóa chất) để hãng tàu chấp nhận vận chuyển.
C/Q (Certificate of Quality) là gì? – “Giấy Khám Sức Khỏe Tổng Quát”
C/Q là Giấy chứng nhận chất lượng. Nó giống như tờ “Giấy chứng nhận sức khỏe” để đi xin việc.
- Nó mang tính khẳng định thương mại.
- Nó trả lời câu hỏi: “Lô hàng này có đạt tiêu chuẩn chất lượng như đã thỏa thuận trong Hợp đồng mua bán không?”.
Ví dụ: Tờ C/Q của lô gạo sẽ ghi: “Chứng nhận lô hàng gạo ST25 này đạt tiêu chuẩn xuất khẩu, không bị ẩm mốc, hạt vỡ dưới 5%.”.
Bảng so sánh “Sinh tử”: COA vs. C/Q
| Tiêu chí | COA (Certificate of Analysis) | C/Q (Certificate of Quality) |
|---|---|---|
| Nội dung | Các thông số kỹ thuật, thành phần hóa học cụ thể (Kết quả Test Lab). | Kết luận chung về chất lượng (Đạt/Không đạt). |
| Mục đích chính | Dùng để Kiểm tra chuyên ngành, Công bố sản phẩm, xin giấy phép nhập khẩu. | Dùng để chứng minh với người mua (Buyer) để thanh toán hoặc khiếu nại. |
| Bắt buộc không? | BẮT BUỘC với: Thực phẩm, Mỹ phẩm, Dược phẩm, Hóa chất. | Tùy thỏa thuận trong Hợp đồng (thường đi kèm bộ chứng từ thanh toán L/C). |
Tại sao COA lại quan trọng sống còn khi thông quan?
Khi bạn nhập khẩu các mặt hàng đặc thù (Mỹ phẩm, Thực phẩm), bạn phải làm thủ tục Công bố hợp quy hoặc Kiểm tra nhà nước về chất lượng.
Cơ quan chức năng sẽ cầm tờ COA của lô hàng thực tế so sánh với Bản công bố mẫu mà bạn đã đăng ký trước đó:
- Nếu trên COA ghi nồng độ chì là 0.5%, nhưng bản công bố quy định max là 0.1% => Lô hàng bị trượt kiểm tra -> Tái xuất.
- Nếu số Batch (Số lô) trên COA không khớp với số Batch in trên bao bì sản phẩm => Hải quan nghi ngờ hàng giả -> Giữ hàng lại điều tra.
👉 Xem thêm: Đừng quên kiểm tra kỹ các điều khoản về chất lượng trong Hợp đồng ngoại thương (Sales Contract) để ràng buộc người bán phải cung cấp COA chuẩn.
Cách “soi” COA chuẩn để tránh bị lừa
Khi nhận file mềm COA từ đối tác, hãy kiểm tra ngay 3 điểm sau:
- Ngày phát hành (Date of Issue): Phải trùng hoặc sau ngày sản xuất (Manufacturing Date). Không thể có chuyện kiểm nghiệm trước khi sản xuất được.
- Số lô (Batch/Lot Number): Phải khớp 100% với số lô in trên thùng hàng và trên Packing List.
- Kết quả kiểm nghiệm (Test Result) vs. Tiêu chuẩn (Specification): Cột “Result” phải nằm trong khoảng cho phép của cột “Spec”.
Ví dụ: Spec độ ẩm là “Max 10%”, mà Result ghi “12%” là hàng hỏng.
Kết luận
COA không chỉ là tờ giấy, nó là “giấy thông hành” để hàng hóa của bạn vượt qua cửa ải kiểm tra chuyên ngành. Hãy yêu cầu nhà cung cấp gửi COA nháp (Draft) để bạn kiểm tra trước khi cho hàng lên tàu.
📚 Nguồn tham khảo & Quy định:
- Thông tư 06/2011/TT-BYT: Quy định về quản lý mỹ phẩm (yêu cầu về hồ sơ thông tin sản phẩm PIF, trong đó có COA).
- Luật An toàn thực phẩm 2010: Quy định về kiểm tra nhà nước đối với thực phẩm nhập khẩu.
- Trần Duy Thuận (2025): Hướng dẫn quy trình thông quan hàng hóa cần kiểm tra chuyên ngành.
