Chào bạn, tôi là Trần Duy Thuận đây. Đường hàng không (Air Freight) là phương thức vận tải nhanh nhất, đắt đỏ nhất, và cũng là nơi có những quy định an ninh khắt khe, “tàn nhẫn” nhất . Rất nhiều tay mơ mới bước vào nghề xuất khẩu đã phải trả giá đắt chỉ vì sự vô tư của mình.
Kịch bản “đẫm máu” thường diễn ra như sau:
Khách hàng đóng 50 thùng carton chứa đồ chơi trẻ em (robot, xe điều khiển từ xa) hoặc loa bluetooth để xuất đi Mỹ. Khách nghĩ đơn giản: “Hàng mình là đồ dân dụng an toàn, cứ thế đóng thùng rồi đưa cho Forwarder book cước máy bay thôi”. Tuyệt nhiên không ai đả động gì đến việc bên trong mỗi món đồ chơi có gắn một viên Pin Lithium bé xíu.
Hàng được kéo ra sân bay Tân Sơn Nhất. Đưa lên băng chuyền qua máy soi an ninh (X-Ray). Nhân viên soi chiếu khựng lại, phóng to màn hình, phát hiện ra các khối đen sì đặc trưng của Pin. Còi báo động hú lên: “HÀNG NGUY HIỂM (DANGEROUS GOODS – DG) KHÔNG KHAI BÁO!”.
Hậu quả giáng xuống đầu chủ hàng ngay lập tức:
- Lô hàng bị Reject (Từ chối bay) ngay lập tức, đuổi ra khỏi kho TCS/SCSC.
- Hãng hàng không lập biên bản phạt tiền (từ vài trăm đến vài ngàn USD) vì tội đe dọa an ninh hàng không.
- Chủ hàng phải thuê xe tải kéo hàng về lại kho, tốn tiền lưu kho, lỡ chuyến bay, đền bù hợp đồng cho khách Tây.
Tại sao Hãng bay lại “sợ hãi” Pin Lithium đến vậy?
Nhiều người cãi cùn: “Cái điện thoại tôi đang xài mang lên máy bay ầm ầm có sao đâu, cục pin đồ chơi bé tí thì cháy nổ thế quái nào được?”.
Sự thật là: Khi ở độ cao 10,000 mét, áp suất và nhiệt độ thay đổi, Pin Lithium rất dễ rơi vào trạng thái Thermal Runaway (Sốc nhiệt). Một cục pin bốc cháy sẽ tạo ra phản ứng dây chuyền làm cháy lan hàng ngàn cục pin khác trong khoang hàng. Ở trên trời, không có xe cứu hỏa nào lên dập lửa cho bạn cả. Một đám cháy trong khoang hàng đồng nghĩa với thảm họa hàng không thảm khốc nhất.
Phân loại Pin Lithium (Bình dân học vụ)
Để không bị phạt, bạn phải biết lô hàng của mình thuộc nhóm nào để khai báo cho đúng chuẩn IATA . Ngành hàng không chia Pin Lithium Ion thành 2 mã UN chính (Hiểu nôm na như sau):
- UN 3480 (Pin rời): Đây là những cục pin đứng độc lập (Ví dụ: Sạc dự phòng, pin flycam mua lẻ, bình ắc quy xe đạp điện). Mức độ: Cực kỳ nguy hiểm. Rất nhiều hãng bay chở khách (Passenger Aircraft) cấm tiệt loại này, chỉ cho phép bay trên máy bay chở hàng chuyên dụng (Freighter/CAO).
- UN 3481 (Pin dính liền hoặc đóng gói cùng thiết bị): Ví dụ như Laptop, điện thoại, đồng hồ thông minh, đồ chơi có sẵn pin bên trong. Mức độ: Đỡ nguy hiểm hơn. Được phép bay trên máy bay chở khách, NHƯNG vẫn phải khai báo đầy đủ, dán nhãn (Battery Mark) đúng quy cách ngoài thùng carton.
“Bùa Hộ Mệnh” MSDS: Không có tờ này, đừng mong lên máy bay!
Đừng bao giờ đưa hàng ra sân bay nếu trên tay bạn chưa có tờ MSDS (Material Safety Data Sheet – Bảng chỉ dẫn an toàn hóa chất) .
Cách xử lý chuẩn xác:
- Khi mua hàng từ xưởng (đặc biệt là hàng điện tử), bạn BẮT BUỘC phải đòi xưởng cung cấp file MSDS của viên pin đó (Bản test UN38.3).
- Gửi file MSDS này cho Forwarder. Forwarder sẽ cầm tờ này đi trình cho Hãng hàng không (Airlines) kiểm tra.
- Khi Hãng hàng không gật đầu: “Ok, MSDS hợp lệ, pin này an toàn, được phép bay”, thì bạn mới bắt đầu đưa xe tải kéo hàng ra sân bay.
Lời khuyên xương máu cho anh em Sales Logistics
Khách hàng thường rất “ngây thơ” hoặc cố tình giấu giếm để cước rẻ. Do đó, khi nhận bất kỳ booking hàng Air nào (dù là quần áo hay đồ gia dụng), Sales BẮT BUỘC phải hỏi khách câu thần chú này:
👉 “Anh/Chị ơi, hàng của mình có chứa Cục Pin, Nam Châm, Động cơ (Motor), hay Bột/Chất lỏng nào bên trong không ạ?”.
Thà tốn 5 phút hỏi cho ra nhẽ từ đầu, còn hơn để hàng lọt ra sân bay rồi Sales và Khách cùng nhau ôm nhau khóc đóng tiền phạt!
