Chào bạn, tôi là Trần Duy Thuận đây. Trong quản lý kho bãi và vận hành logistics, chúng ta thường sợ mất trộm hàng hóa do công nhân tuồn ra ngoài, hoặc sợ cướp biển trên đại dương. Nhưng hiện nay, có một thủ đoạn tinh vi hơn rất nhiều, táo tợn đến mức có thể “nẫng” trọn một container 40 feet ngay trước mũi bảo vệ và Thủ kho của bạn giữa thanh thiên bạch nhật.
Giới Logistics quốc tế gọi đây là Fictitious Pick-up (Đón hàng giả mạo) hay bẫy “Xe tải ma”.
Kịch bản siêu trộm cướp trắng trợn diễn ra như sau:
Công ty sếp xuất khẩu 1 container máy tính xách tay trị giá 10 tỷ đồng. Sếp thuê một công ty vận tải (3PL) điều xe đầu kéo đến xưởng để chở hàng ra cảng. Công ty 3PL này do thiếu xe nên đã “bán cái” (subcontract) cuốc xe này lên các hội nhóm Zalo/Facebook tìm xe ghép.
Một băng nhóm tội phạm đóng giả làm nhà xe, nhận cuốc này và lấy được thông tin Booking, Biển số xe cần đăng ký.
Đúng giờ hẹn, một chiếc xe đầu kéo chạy rầm rập vào xưởng của bạn. Tài xế (thuộc băng nhóm) bước xuống, ăn mặc y như dân chạy xe đường dài, đưa cho bảo vệ tờ giấy nhận hàng có ghi đúng số Booking và biển số xe khớp với thông báo.
Thủ kho thấy giấy tờ khớp, liền vui vẻ cho càng cua gắp container máy tính đặt lên rơ-moóc. Xe kéo chạy thẳng ra khỏi cổng. 2 tiếng sau, công ty 3PL gọi điện xin lỗi vì xe bị hỏng dọc đường nên điều xe đến trễ.
Thủ kho chết lặng: “Ủa, xe đến bốc hàng đi từ 2 tiếng trước rồi mà?”. Chúc mừng, toàn bộ lô hàng 10 tỷ đồng của bạn đã “bốc hơi” cùng chiếc xe tải ma đó. Biển số xe là giả, giấy tờ tài xế là giả, và bạn mất trắng!
Tại sao bọn tội phạm lại qua mặt được Thủ kho dễ dàng?
Điểm chết người trong quy trình giao nhận tại xưởng nằm ở Sự chủ quan và tâm lý chạy tiến độ.
Bảo vệ và Thủ kho thường chỉ nhìn lướt qua tờ giấy Lệnh điều xe, thấy khớp số Booking, khớp loại container là cho bốc hàng lên xe. Họ không có nghiệp vụ để phát hiện biển số xe bị làm giả (dán đè decal), cũng không bao giờ giữ lại Căn cước công dân (CCCD) hay Bằng lái xe của tài xế để đối chiếu hình ảnh thực tế.
Hơn nữa, khi bị mất cắp theo hình thức này, công ty Bảo hiểm thường sẽ từ chối bồi thường hoặc kéo dài thời gian điều tra, vì họ cho rằng đây là lỗi nghiệp vụ của chính người được bảo hiểm (tự nguyện giao tài sản cho kẻ gian).
Quy trình “Phòng ngự thép” chống Xe tải ma
Để không trở thành nạn nhân của những vố lừa đau đớn này, các Giám đốc nhà máy và Trưởng kho phải lập tức thiết lập quy trình Định danh Kép (Dual Verification) tại cổng bảo vệ:
- Chụp ảnh nhân dạng: Bảo vệ cổng BẮT BUỘC phải yêu cầu tài xế tháo khẩu trang, chụp một bức ảnh cận mặt tài xế cầm CCCD/Bằng lái xe. Bọn tội phạm rất sợ bị lưu lại hình ảnh cá nhân rõ nét.
- Đối chiếu xe và giấy tờ: Yêu cầu tài xế cung cấp Giấy đăng kiểm xe đầu kéo và rơ-moóc gốc (hoặc bản sao có mộc đỏ). Đối chiếu số khung, số máy với biển số dán trên xe.
- Cú điện thoại chốt hạ: Trước khi cho phép xe nâng bốc hàng, Thủ kho tuyệt đối không tin vào tờ giấy tài xế đưa. Phải bốc điện thoại gọi trực tiếp cho số Hotline của công ty Vận tải (3PL) mà bạn đã ký hợp đồng: “Tài xế Nguyễn Văn A, CMND số xxxx, biển số xe YYYY đang ở xưởng tôi, xác nhận đúng người của bên anh không?”. Chỉ bốc hàng khi có lời xác nhận “ĐÚNG” qua điện thoại/email từ đối tác chính thức.
Lời kết
Trong thời đại mà thông tin vận tải bị rò rỉ và mua bán tràn lan trên các hội nhóm mạng xã hội, một chữ ký giao hàng sai người có thể phá nát thành quả kinh doanh của cả một năm. Hãy biến cổng nhà máy của bạn thành một “cửa khẩu” thu nhỏ với quy trình kiểm soát nhân thân tài xế khắt khe nhất. Thà để tài xế càu nhàu vì thủ tục lâu, còn hơn đứng nhìn container hàng tỷ đồng một đi không trở lại!
